Ποτάμια

Τα κριτήρια με τα οποία κρίνουμε το μέγεθος ενός ποταμού είναι:

Το μήκος του.

Το δέλτα του.

Οι εκβολές του.

Η λεκάνη απορροής του.

Η παροχή του.

Το μήκος του δείχνει πόσο μακρύς είναι ο ποταμός. Ακολουθεί πίνακας με τα 3 μεγαλύτερα ποτάμια  του κόσμου σε μήκος, σύμφωνα με το Αμερικανικό Γεωδυναμικό Ινστιτούτο (USGS)

 

Ποταμοί Ήπειρος Μήκος σε χλμ.
Νείλος Αφρική 6648
Αμαζόνιος Ν. Αμερική 6437
Γιανγκ Τσέ Ασία 6299

 

 Δέλτα ονομάζονται οι εκτάσεις που σχηματίζονται από τα στερεά υλικά που μεταφέρουν οι ποταμοί και τα εναποθέτουν στις εκβολές τους. Μολονότι όλοι οι ποταμοί μεταφέρουν στερεά υλικά, δεν έχουν όλοι τη δυνατότητα να σχηματίζουν δέλτα. Για να σχηματιστεί ένα δέλτα, πρέπει να υπάρχει ευνοϊκός συνδυασμός παραγόντων που σχετίζονται με τα γνωρίσματα του ποταμού, της λεκάνης απορροής του ποταμού και της θαλάσσιας ακτής καθώς και με τις βροχοπτώσεις κλπ. Δέλτα, για παράδειγμα, μπορεί να σχηματίσουν και ποταμοί που εκβάλλουν σε λίμνες. Τα δέλτα των ποταμών είναι σημαντικοί υγροβιότοποι. Εκεί ζούν και πολλαπλασιάζονται πολλοί ζωϊκοί και φυτικοί οργανισμοί. Επίσης στα δέλτα διαλέγουν και οι άνθρωποι να χτίσουν τις πόλεις τους διότι συνδυάζουν την παρουσία γλυκού νερού με τα πλεονεκτήματα που προσφέρει η θάλασσα. Τις τελευταίες δεκαετίες οι κλιματικές αλλαγές έχουν επηρεάσει σημαντικά τα δέλτα των μεγαλύτερων ποταμών. 


Εκβολή είναι το παράκτιο τελικό τμήμα ενός ποταμού. Τα επιφανειακά στρώματα του νερού στις εκβολές είναι ποτάμιας προέλευσης (γλυκά) και κατευθύνονται προς τη θάλασσα, ενώ τα στρώματα του βυθού είναι θαλάσσιας προέλευσης με ψηλότερη αλατότητα.

Λεκάνη απορροής είναι η εδαφική έκταση που φιλοξενεί το ποτάμι και όλους τους παραποτάμους του, ακόμη και τα μικρά ρυάκια που καταλήγουν σε αυτό.  Οι λεκάνες απορροής μπορεί να είναι από τόσο μικρές όσο μια πατημασιά στη λάσπη, μέχρι τόσο μεγάλες όσο όλη η έκταση που στραγγίζει στον ποταμό Αμαζόνιο στο σημείο που εκβάλλει στον Ατλαντικό Ωκεανό. Η τελευταία, που είναι και η μεγαλύτερη από τις λεκάνες όλων των ποταμών της υφηλίου, φτάνει τα 6.120.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Κάθε μεγάλη λεκάνη απορροής μπορεί να χωριστεί σε μικρότερες επιμέρους υπο-λεκάνες (π.χ. μια για κάθε παραπόταμο). Οι λεκάνες απορροής είναι πολύ σημαντικές διότι η ποσότητα και η ποιότητα του νερού στα ποτάμια εξαρτώνται από ό,τι συμβαίνει μέσα στις λεκάνες, είτε το έχει προκαλέσει ο άνθρωπος είτε όχι. Οι 3 μεγαλύτεροι ποταμοί του κόσμου σε λεκάνη απορροής είναι:

 

Ποταμοί Ήπειρος Λεκάνη απορροής σε τετ. χλμ.

Αμαζόνιος

Ν. Αμερική

6.120.000

Κόνγκο

Αφρική

3.690.000

Μισσισσίππι

Β. Αμερική

3.248.000

 

Παροχή ενός ποταμού ονομάζουμε τον όγκο του νερού που ο ποταμός ρίχνει στη θάλασσα σε κυβικά μέτρα νερού ανά δευτερόλεπτο. Τα 3 μεγαλύτερα ποτάμια του κόσμου σε παροχή είναι:

 

Ποταμοί Ήπειρος Παροχή

Αμαζόνιος

Ν. Αμερική

120.000

Κόνγκο

Αφρική

39.000

Γιανγκ Τσέ

Ασία

31.000

 

Περισσότερα για τα ποτάμια θα βρείτε εδώ.